Ergenlikte Statü

Ergenlik döneminde arkadaşlık ilişkileri ergen için çok önemlidir. Arkadaşlık ergene aidiyet duygusu verir, yardım ve destek almasını sağlar, değerlilik duygusu kazandırır, kişiliği destekler, başkalarına yardım etme fırsatı verir. Arkadaşlık kurma ve arkadaşlık ilişkilerini sağlıklı biçimde sürdürme becerisi öğrenmeye dayalıdır. Bir aile ne kadar iyi olursa olsun çocuğa arkadaş grubunun vereceği doyumu veremez.  Aile içinde gördüğü ve yaşadığı iletişim biçimi arkadaşlık ilişkileri içinde model olur.

Ergen arkadaşları arasında bağımsız bir bireydir ve bu onun için bir statü kaynağıdır. Ruh sağlığının önemli ölçütlerinden biri arkadaşlık kurmak ve sürdürebilmektir. Arkadaşlarına karışılması, yasaklar ve sınırlar konulması ergende büyük tepki doğuracaktır. Arkadaş edinemeyen, arkadaşı olmadığından dertlenen  yada arkadaş aramayan bir ergenin desteğe ihtiyacı olduğunu söyleyebiliriz. Bazı aileler çocuklarının evden çıkmayıp dersinden başka bir şey düşünmediğini, kötü arkadaş ve alışkanlıklar edineceğine evde kendi kendine vakit geçirdiğini söyler ve bundan mutluluk duyarlar. Ergenlik döneminde ailenin arkadaşların yerini tutması, akran grubunun sağlayacağı kazanımları sağlaması mümkün değildir. Sağlıklı bir arkadaş ilişkisi olmayan, akran gruplarında kaynaşma sağlayamayan ergen sosyal ortamlarda bocalayabilir, uyumsuzluk gösterebilir,  iş yaşamından evlilik hayatına kadar tüm ilişkileri zarar görebilir.

Akran ilişkilerinde eşitlikçi, esnek, anlayışlı ve güven verici bir ortam vardır. Bu sayede ergen kendini kanıtlama fırsatı bulur. Ergenlerde yaşıtları arasına katılmak ve gruba kabul edilmek, arkadaşlarının kendisi hakkında iyi şeyler düşündüğünü bilmek çok önemlidir.

Grup dışında kalmamak için giyinme tarzı, konuşma tarzı, dinlenilen müzik, yapılan aktiviteler, gidilen yerler aynı olmak durumundadır. Bu durum ebeveynler tarafından çoğu zaman hoş görülmese de bir akran grubuna dahil olmak, arkadaşları tarafından aranmak, beğenilip, benimsenmek ergenin benlik saygısı oluşumunda büyük rol oynar. Akran grubunda ki arkadaşlık ilişkileri, cinsiyet, model ve rollerini de öğrenmeye yardımcı olacak, ergene örnekler sunacaktır. Bu dönemde yaşanılan üzüntü ve sıkıntılar, duygusal krizler arkadaş ortamında daha kolay çözülebilmekte, birçok ergen problemlerini ailesi yerine arkadaşlarına iletmeyi tercih etmektedir. Arkadaşlık ilişkileri yaş dönemlerine göre farklılık gösterir. Okul öncesi dönemde paylaşma, paylaşma yardımlaşma hakimdir. Çok sık arkadaş ve arkadaşlar arası oyuncak değişimi gözlenir. İlköğretim döneminde ilk yıllarda grup arkadaşlıkları yoğundur. Kızlar ve erkekler kendi hem cinslerinden olan gruplara dahil olurlar. İlköğretimin sonlarına doğru gruplar çözülür, arkadaş sayısı azalır, gruplar halinde oyunlar sürse de ikili ve üçlü yakın arkadaşlık (kankalık) dönemi başlar.

About the Author

Özgür Yurttutan